دوره کوچینگ مدیران؛ مهارتی برای رهبری مؤثر و کارآمد

پیش از شرکت در دوره کوچینگ مدیران، خوب است با مفهوم کوچینگ، مزایا و مراحل آن آشنا شوید تا بتوانید بیشترین بهره را از این مسیر حرفه‌ای ببرید.

کوچینگ مدیران چیست؟

فرآیندی حرفه‌ای و هدفمند که در آن مدیران با همراهی یک کوچ (Coach) از طریق گفت‌وگوهای ساختارمند، پرسش‌های کلیدی، گوش‌دادن فعال و بازخورد، توانایی‌های رهبری، تصمیم‌گیری و مدیریت خود را بهتر می‌کنند، پتانسیل‌های درونی خود را برای هدایت بهتر تیم و سازمان شکوفا می‌نمایند.

این رویکرد به مدیران کمک می‌کند تا با افزایش خودآگاهی، به‌کارگیری روش‌های اثربخش‌تر و توسعه مهارت‌های مدیریتی، عملکرد فردی و سازمانی خود را ارتقا دهند. کوچینگ مدیران فراتر از آموزش سنتی است و با ایجاد فضای تفکر، رشد و توانمندسازی، به بهبود مستمر و اثرگذاری بیشتر در نقش رهبری می‌انجامد.

وظایف کوچ مدیران

همراهی حرفه‌ای مدیر در مسیر رشد و توسعه رهبری سازمان را می‌توان اصلی‌ترین وظیفه کوچینگ مدیران بیان کرد، به‌طوری‌که با ایجاد فضای امن و اعتماد، از طریق گوش‌دادن فعال، پرسش‌های هدفمند و بازخورد سازنده، به افزایش خودآگاهی مدیر کمک می‌کند. کوچ مدیران وظیفه دارد چالش‌های مدیریتی را شفاف‌سازی کرده، مدیر را در تعیین اهداف واقع‌بینانه، تصمیم‌گیری موثر و تغییر الگوهای رفتاری ناکارآمد همراهی کند و با پیگیری پیشرفت، زمینه توانمندسازی مدیر، بهبود عملکرد تیم و تحقق اهداف سازمانی را فراهم سازد.

مراحل کوچینگ مدیران

مراحل کوچینگ مدیران معمولا بر اساس یک چارچوب منسجم و هدفمند اجرا می‌شود که در آن کوچ و مدیر به‌صورت مشارکتی در مسیر تحقق اهداف توسعه‌ای حرکت می‌کنند. این فرآیند به‌گونه‌ای طراحی شده است که با افزایش خودآگاهی، تقویت مهارت‌های رهبری، بهبود تصمیم‌گیری و ارتقای تعامل موثر با تیم و سازمان، زمینه دستیابی مدیران به عملکرد اثربخش‌تر و نتایج پایدار در سطح فردی و سازمانی را فراهم کند.

کوچینگ مدیران، روشی برای مدیریت کارمندان در سطوح مختلف

هر مجموعه‌ای دارای تعداد مختلفی نیروی کار است که هر یک در سطح خاص و متفاوتی نسبت به دیگری قرار دارند و در صورتی که شما به عنوان یک مدیر توانمند و هوشمند، قصد دارید تا یک کوچ خوب برای کارمندان‌تان باشید باید برای هر فرد یا افراد در سطوح مختلف، شیوه‌ای خاص را در نظر بگیرید. به طور کلی کارکنان یک مجموعه از نظر عملکرد در 5 سطح مختلف طبقه‌بندی می‌شوند:

کوچینگ کارمندان تازه‌کارها

در بخش کوچینگ کارمندان تازه‌کار باید به این نکته توجه داشته باشید که این کارمندان در مرحله اولیه یادگیری هستند و نیاز دارند تا آموزش‌های مختلف، متنوع و فراوانی را دریافت کنند تا در نهایت بتوانید اطمینان کافی و لازم را از آن‌ها به دست آورید و در ادامه به عنوان یک نیروی کار خوب و کارآمد از آن‌ها بهره ببرید. اما در صورتی که از پیش افراد تازه‌کاری را که استخدام کردید را می‌شناسید و به آن‌ها اطمینان دارید، نیازی نیست برای این مرحله کوچینگ مدت زمان زیادی را صرف کنید.

کوچینگ تیم اجرایی

در بخش بعدی کوچینگ، زمانی که کارمندان تازه‌کار به درک درستی از کارها و وظایف‌شان دست یافتند وارد مرحله انجام دهندگان می‌شوند و شما نیز باید سبک کوچینگ خود را ارتقا داده و وارد این مرحله کنید. در این مرحله کارمندان هنوز بر وظایف خود کاملاً مسلط نیستند؛ بنابراین توصیه‌ها و آموزش‌های کوچینگ شما باید همچنان ادامه‌دار باشد. اما از آنجایی که انجام دهندگان به تیم کمک می‌کنند و کارهای سازنده‌ای انجام می‌دهند، در نتیجه فرصت‌های زیادی برای تشویق آن‌ها به دلیل عملکرد خوبشان وجود دارد که سبب می‌شود در انجام کارهایشان بهتر و موفق‌تر از قبل عمل کنند.

در حقیقت این مفهوم از کوچینگ مدیران بیانگر یک تحول است. کوچینگ و مربیگری دیگر فقط یک شکل برای به اشتراک گذاشتن آنچه می‌دانید با فردی کم‌تجربه‌تر نیست. همان‌طور که سر جان ویتمور، یکی از چهره‌های برجسته در این زمینه، آن را تعریف کرد، مربیگری حرفه‌ای شامل «آشکار کردن پتانسیل افراد برای به حداکثر رساندن عملکردشان» است. بهترین تمرین کنندگان بر هر دو بخش این فرایند (انتقال دانش و کمک به دیگران برای کشف آن) تسلط دارند و می‌توانند هر دو را در موقعیت‌های مختلف به طرز هنرمندانه و دقیقی انجام دهند.

کوچینگ برای مدیران اجرایی

در کوچینگ کارمندان توسط مدیران، هنگامی که انجام‌دهندگان شروع به انجام یک کار بر اساس استانداردها می‌کنند، زمانی است که این افراد دیگر به سطح بالاتر یعنی به مجری تبدیل می‌شوند. مجریان در حال انجام دادن کارهای واقعی هستند و تمام وظایف خود را دقیقاً همان‌طور که هست و باید انجام شود، ارائه می‌دهند. با اینکه توصیه‌های کوچینگ در مورد مجریان بسیار کم اتفاق می‌افتد؛ اما همچنان بازخوردهای کوچ به منظور شناخت نتایج مناسب و بهبود نتایجی که انتظارات را برآورده نمی‌کنند، پابرجا است.

کوچینگ مدیران ارشد

برخی از افراد که در سطح مجریان قرار دارند، با تلاش مداوم و فراوان به رشد خود ادامه می‌دهند و می‌توانند به مرحله کارشناس ارشد برسند. در این مرحله، کارمندان وظایف خود را مطابق با استانداردها و به طور مؤثر و بسیار کارآمد انجام می‌دهند. کارشناسان ارشد همچنین به اندازه کافی درک عمیقی از کارهایی که باید انجام شوند را دارند و حتی می‌توانند موارد مورد نیاز را به دیگران آموزش بدهند. نکته دیگر این است که میزان دانش این دسته از کارمندان به قدری است که می‌توانند به بهبود فرایندهای استاندارد سازمان نیز کمک کنند.

کوچینگ کارشناسان ارشد و متخصصان

متخصصان در واقع کارمندان توانمندی هستند که جزئی از اعضای ارزشمند تیم به حساب می‌آیند و حتی ممکن است رهبری یک تیم در یک مجموعه را بر عهده داشته باشند. کارکنان متخصص در هر مجموعه بسیار خودکفا هستند و نیاز به یادگیری مباحث جدید ندارند؛ چراکه دانش آن‌ها بسیار بالاست و می‌توانند به دیگر افرادی که در سطوح مختلف سازمان قرار دارند کمک کنند. در مربیگری کارمندان، با اینکه متخصصان به شناخت و تعریف و تمجید زیادی نیاز ندارند تا با انگیزه بمانند، اما این باور که کاملا چنین کاری برای ایشان انجام نشود اشتباه است. شما به عنوان یک مدیر خوب و هوشمند باید همواره تشویق کردن کارکنان‌تان در سطوح مختلف را در دستور کار خود قرار دهید.

مربی و کوچ مدیران باید چه ویژگی‌هایی داشته باشد؟

یک مربی و کوچ اثربخش برای مدیران، فراتر از دانش و تجربه، باید ویژگی‌هایی داشته باشد که به رشد فردی و تیمی کمک کند. در ادامه به برخی از این ویژگی‌ها پرداخته‌ایم تا با نقش و اهمیت آن‌ها بیشتر آشنا شوید.

شنونده خوب

همه ما می‌دانیم که خوب گوش‌دادن به موضوعات مختلف می‌تواند برای هرکدام‌مان در هر روز بسیار پر چالش باشد؛ برای یک مدیر، فشار برای رعایت ددلاین‌ها، انجام کار و حل مشکلات می‌تواند مانع از گوش‌دادن مؤثر به کارمندان خود شود؛ بنابراین اولین قدم در کوچینگ مدیران درست گوش‌دادن است.

پرسشگر بودن

یکی از اصلی‌ترین ویژگی‌هایی که یک مربی در بحث کوچینگ می‌تواند داشته باشد، سؤال پرسیدن است. از آن جایی که مدیران به قدری عادت دارند که به دیگران بگویند چه کاری انجام دهند که تبدیل یک مدیر به مربی شاید چندان کار آسانی نباشد؛ اما با رعایت همین ویژگی‌هایی که در کوچینگ مدیران به شما می‌گوییم، می‌توانید بهترین تغییر را داشته باشید. ایجاد مهارت پرسیدن سوال قبل از ارائه ایده‌ها یا توصیه‌های خود به زمان نیاز دارد. پرسیدن سوالات از کارکنان کمک می‌کند تا چندین مهارت مانند تفکر انتقادی، هوش سازمانی و حل مسئله را تقویت کنند.

متعهد به ادامه یادگیری

به عنوان یک مدیر متعهد شوید که مهارت‌ها و شایستگی‌های خود را ارتقا دهید. اگر به طور مستمر در حال یادگیری نیستید، چرا کارمندان شما باید این کار را انجام دهند؟ به عنوان مثال رهبری کنید و خواهید دید که تیم شما هم همین کار را می‌کند. نشان دهید که به موفقیت کارکنان خود علاقه‌مند هستید. درباره اینکه شغل‌شان چه آینده و تأثیری دارد یا اینکه چگونه نقش خود را در شرکت در حال پیشرفت می‌بینند، سؤال بپرسید. حتی اگر هنوز برنامه‌ای تنظیم نکرده باشند، این سؤالات باعث می‌شود که در مورد شغل خود و آنچه می‌خواهند در سازمان به دست آورند فکر کنند.

تفاوت بین کوچینگ مدیران و منتورینگ

1. کوچینگ و منتورینگ هر دو یک هدف دارند: کمک کردن به دیگران برای رشد و توسعه و دستیابی به پتانسیل کامل خود.
2. منتورینگ و کوچینگ مدیران این فرصت را به افراد می‌دهد تا مسئولیت پیشرفت شخصیتی و شغلی خود را بپذیرند.
3. این دو به صورت معمول هنگام بحث در مورد توسعه افراد با یکدیگر ترکیب می‌شود تا تصمیم گیری برای شرکت‌ها راحت‌تر باشد.
4. تفاوت‌های کلیدی بین کوچینگ مدیران و منتورینگ وجود دارد، بنابراین مهم است که آن‌ها را به‌عنوان دو مفهوم مجزا ببینیم و درک کنیم که چگونه می‌توانند با هم کار کنند.

کوچینگ مدیران چگونه می‌تواند باعث پیشرفت شود؟

کوچینگ مدیران یکی از شاخه‌های کوچینگ است که مرتبط با رشد کسب‌وکارهاست و در سطوح مختلف سازمانی همچون مدیرعامل، مدیران ارشد، مدیران اجرایی، مدیران منابع انسانی قابل اجرا است. همه‌ ما می‌دانیم که مهم‌ترین کار یک مدیر تصمیم‌گیری است و نتایج آینده کسب‌وکار از تصمیم‌های امروز مدیر، ناشی می‌شود. یک مدیر با همراهی یک کوچ می‌تواند تصمیم‌های درستی بگیرد و برای اجرایی کردن آن‌ها برنامه‌ریزی درستی داشته باشد؛ همچنین در این مسیر با انگیزه باقی بماند تا وجود تغییرات مثبت را در کسب‌وکارش دائمی کند.

می‌توان گفت کوچینگ مدیرعامل همانند یک شتاب‌دهنده عمل می‌کند و در واقع نقش یک کاتالیزور را دارد؛ زیرا علاوه بر توسعه مهارت‌‌های فردی و رهبری، باعث کسب دستاوردهای بزرگ‌تری در کسب‌وکارها خواهد شد؛ همانطور که رهبران تأثیرگذاری که در دنیا شناخته شده هستند مانند “بیل گیتس” همیشه اظهار داشته‌اند که برای پیشرفت در کار خود از کوچ‌هایی که در کوچینگ مدیران توانمند هستند کمک می‌گیرند. شما می‌توانید برای خود و کارمندان‌تان، کوچ داشته باشید.

رسالت یک کوچ کمک به رهبران موفق برای دستیابی به تغییرات مثبت در رفتار است که این تغییر در واقع تغییر در خود، افراد و تیم‌ها است. در دوره کوچینگ به صورت مفصل راجع به این موضوع صحبت می‌کنیم؛  علاوه بر جلسات کوچینگ اختصاصی، آموزش مهارت‌های پایه کوچینگ شامل پرسشگری موثر، همدلی، بازخورد دادن، قضاوت نکردن و … می‌تواند نقش بسیار مؤثری در بهبود ارتباطات و افزایش رضایتمندی مدیران و پرسنل داشته باشد.

چرا کوچینگ برای مدیران مهم است؟

چالش‌هایی که روزانه مدیران با آن مواجه هستند بسیار زیاد است. آن‌ها نه تنها مجبورند تا رهبران ارشد خود را مدیریت کنند، بلکه باید تیم‌های خود را مدیریت کنند و نظم دهند. مدیران باید مراقب اجرای استراتژی و اولویت‌های سازمانی باشند که توسط افراد بالاتر تعیین می‌شود و باید به همان اندازه مراقب ایجاد مهارت‌ها، استعدادها و بهره‌وری تیم خود باشند. در واقع کوچینگ مدیران به این صورت است که با استراتژی و هوشمندانه عمل‌کردن می‌توانند همه این کارها را به‌خوبی انجام دهند.

اما سؤال این است که چگونه یک مدیر چنین چالش‌هایی را پشت سر می‌گذارد؟ خب، پاسخ یک کلمه است، کوچینگ اعضای تیم.

کوچینگ مدیران به اعضای تیم کمک می‌کند خود و استقلال خود را توسعه دهند؛ همچنین به کارمندان این فرصت را می‌دهد که با مشکلات دست و پنجه نرم كنند. به گونه‌ای می‌توان گفت میان بیزینس کوچینگ و کوچینگ کارمندان ارتباط وجود دارد.کوچینگ مدیران یک مهارت مؤثر است که همه مدیران باید آن را توسعه داده و از آن استفاده کنند؛ بنابراین با کوچینگ مدیران و کارمندان، یک مدیر می‌تواند تیم خود را بهتر تجهیز کند که نتیجه‌ این کار ارتقا و پیشرفت در هر حوزه‌ای خواهد بود.

جمع بندی : تحول در مدیریت با کوچینگ مدیران

کوچینگ مدیران دیگر یک مهارت جانبی نیست، بلکه عامل تمایز مدیران موفق در دنیای پرشتاب محسوب می‌شود. مدیرانی که به‌جای کنترل و دستور دادن به نیروهای خود با رویکرد کوچینگ، ظرفیت یادگیری، خلاقیت و مسئولیت‌پذیری را در تیم خود فعال می‌کنند. تجربه مدیران موفق نشان می‌دهد شرکت در دوره کوچینگ مدیران آکادمی پریسا احمدی منش باعث بهبود تصمیم‌گیری، افزایش انگیزه کارکنان و رشد پایدار کسب‌وکار می‌شود و مدیر را از یک ناظر صرف، به رهبری الهام‌بخش و اثرگذار در سازمان تبدیل می‌کند.